nieuws

Belgische AH-franchiser zweert bij AH

Internationaal

Albert Heijn verdwijnt mogelijk uit België. Wat doet die boodschap met franchisers en klanten? En wat betekent de formule inmiddels voor de zuiderburen? Foodmagazine vroeg het aan de direct betrokkenen. ‘Ik kan het me niet voorstellen, het gaat echt keigoe.’

Belgische AH-franchiser zweert bij AH

Voor een aantal Albert Heijn-winkels is het doek in feite al gevallen. De deur moet binnenkort op slot van de Belgische mededingingsautoriteiten. Het allereerste filiaal in België bijvoorbeeld, te vinden aan de Sintbernardsesteenweg in de wijk ’t Kiel in Antwerpen. De supermarkt werd april 2012 geopend onder grote belangstelling. Hoe anders is het vijf jaar later wanneer Foodmagazine de Antwerpse AH weer bezoekt. Weinig volk, veel rommel, veel lege schappen en een partij aanbiedingen in zwarte kratjes in het midden van de winkel. Een Albert Heijn onwaardig. Aan de toegangsdeur is een A4-tje bevestigd met de tekst over de naderende sluiting. Vanaf 1 juli maakt de allochtone supermarktketen Tanger hier de dienst uit. Klanten zijn niet bepaald rouwig om het onvermijdelijke einde. Het gebrek aan producten maakt dat men de winkel niet gaat missen, zo blijkt uit de commentaren. En een luxeprobleem helpt ook tegen de weemoed. Vijfhonderd meter verderop staat het filiaal AH Hoboken. De dubbele bezetting roept vragen op bij sommige klanten. ‘Allez, daar snap ik echt niets van. Dat is toch redelijk dom, om twee winkels bij elkaar in de buurt te openen? We zijn weliswaar Belgen, maar wij kunnen in ieder geval wel logisch nadenken.’

Louter speculaties in de pers

Dat logisch nadenken doen ook de Albert Heijn-franchisers in België. Zoals Nathalie van Ende. Zij bestiert samen met broer Marco winkels in Brasschaat en Stabroek, de eerste Belgische AH-franchisewinkels in de geschiedenis. In oktober staat de opening van nummer drie op het programma, te vinden in Sint-Niklaas. En daar blijft het, als het aan Van Ende ligt, niet bij. ‘Het zou kunnen dat we er nóg meer gaan openen, die ambitie hebben we.’ Eenzelfde geluid hoor je bij Jan Peeters, aan het roer van verschillende AH’s in Vlaanderen. ‘Voor de zomer gaan we een Albert Heijn openen in de buurt van Brussel. En daarna kijken we zeker verder.’ Inse Knoors, franchiser in Genk, zit naar eigen zeggen ook niet stil. Ze streeft naar meer winkels, vertelt Knoors tegen Foodmagazine. ‘En ik heb twee weken geleden mijn Albert Heijn in Genk nog uitgebreid. Een extra kassa en 10 meter extra houdbaar.’ Het mogelijke verdwijnen van de AH-formule ziet ze niet als een reële optie. ‘Dat zijn louter speculaties in de pers, wij willen absoluut verder met Albert Heijn.’ Van Ende stelt dat je welhaast gek moet zijn om de stekker eruit te trekken. ‘Ik kan het me niet voorstellen dat een sterk merk als Albert Heijn uit de markt wordt gehaald. Met onze winkels gaat het echt keigoe.’

Jan Peeters zegt er alle vertrouwen in te hebben dat het allemaal zo blijft als het is. Naast het openen van een nieuwe winkel, lanceert hij na de zomer ook een eigen Albert Heijn-website. Peeters is overduidelijk content met de Nederlandse supermarktketen. Zijn eigen formule, het Antwerpse Peeters-Govers, stapte in 2015 over naar Albert Heijn. Sindsdien staat de naam van de Nederlandse marktleider op de gevels. Een schot in de roos, aldus Peeters. ‘Het zit hem met name in de Hollandse prijzen en de persoonlijke sfeer. In dat laatste hebben we elkaar meteen gevonden. Hoe je de klanten ontvangt, hoe je het verhaal van je winkel vertelt aan je klant. Je bindt door Albert Heijn de mensen aan je. Een klant die hier zijn boodschappen haalt, blijft dat ook doen.’ Knoors zegt ook dat het aantal vaste klanten blijft toenemen. Zij roemt met name het assortiment. ‘Daarmee kunnen we ons onderscheiden. Zuivel is erg populair en ook de Nederlandse en Aziatische producten.’ Van Ende onderstreept de  flexibiliteit van Albert Heijn. ‘Het vlees had in het begin een Nederlandse receptuur, maar dat viel niet goed. Dat moest met een Vlaamse bereidingswijze en dat was geen probleem.’

Jonge werknemers

De franchiseneemster noemt daarnaast het personeelsbeleid en de logistiek als pluspunten van de Nederlandse formule. ‘De werknemer bij een Albert Heijn is gemiddeld genomen een stuk jonger dan het personeel van de concurrent. Dat heeft effect op de sfeer in de winkel. Als iemand van 17 jaar een slechte dag heeft en niet zo vriendelijk is naar de klant, komt dat anders over. Het wordt wat meer geaccepteerd dan wanneer een medewerker al op leeftijd is. In de processen zie ik ook verschil. Als er bij Albert Heijn op de agenda staat dat er een vrachtwagen om 12.00 uur komt lossen bij de winkel, dan staat die vrachtwagen er ook om 12.00 uur. Bij andere formules zie ik dat minder.’

Behoorlijk afgeslankt

Gino van Ossel kijkt niet op van het positivisme onder de AH-franchisers. De Belgische retailexpert van de Vlerick Business School denkt echter dat de Nederlandse formule niet het eeuwige leven heeft in zijn land. ‘Het is logisch dat de ondernemers door willen met Albert Heijn, omdat de formule aantoont te werken in België. Alleen gaat het er uiteindelijk niet om wat zij denken, en ook niet wat het Belgisch management van Albert Heijn denkt, maar wordt het eerder een beslissing van Ahold Delhaize Europe. Mijn inschatting is dat het toch een aflopend verhaal is.’ Geld is, vanzelfsprekend, volgens Van Ossel een bepalende factor. ‘Financieel gezien heeft het weinig zin om door te gaan met Albert Heijn. Als de verplichte sluitingen van de AH-winkels achter de rug zijn, is de formule in ons land behoorlijk afgeslankt. En dat heeft gevolgen. Eerder hebben wij van de Vlerick Business School al een berekening gemaakt over de schaalgrootte die je als supermarktketen moet hebben. Een formule als Albert Heijn moet minstens 50 winkels hebben om break-even te draaien. Dat aantal hebben ze niet. En al zouden ze die wel hebben. Break-even, daar doe je het natuurlijk niet voor. Dat weten ook de analisten en  aandeelhouders. De prioriteit van die laatste groep ligt niet bij een klein aantal winkels in België. Albert Heijn presteert weliswaar in ons land, maar blijft relatief klein. En omwille van de schaal is het verlieslatend, omdat het met die schaal de vaste kosten niet kan dekken. Tegelijkertijd zie je dat Delhaize-winkels hinder ondervinden van de Albert Heijn-supermarkten en dat kan ook niet de bedoeling zijn. Mijn voorspelling is dat de stekker er over een paar jaar definitief uitgaat.’

Heel sterk in de binnensteden

Van Ossel sluit echter niet helemaal uit dat de Nederlandse formule behouden blijft voor het Belgische retaillandschap.  ‘Als het toch doorzet, gebeurt dat in een afgeslankte vorm. Albert Heijn is heel sterk in de binnensteden. Ik zie het voor me dat ze daar verder kunnen gaan. Dan denk ik niet aan een to go-variant, maar gewoon met de supermarkten die ze er nu al hebben.’ In ieder geval zal Albert Heijn een erfenis achterlaten. ‘Ik vermoed dat Delhaize-winkels op den duur succesvolle elementen uit de Albert Heijn-formule gaan overnemen. Ook dat is een reden waarom ik denk dat Albert Heijn gaat verdwijnen. Albert Heijn verliest dan immers zijn eigenheid. Kijk naar de situatie in Antwerpen, waar je al kannibalisme ziet door het groeiende aantal AH-winkels. Albert Heijn heeft daar weliswaar nog steeds zijn eigenheid, maar het echte bijzondere is er niet meer. Ze zijn onderdeel geworden van het effectieve winkellandschap.’ Van Ossel verwacht dat Delhaize in ieder geval op het gebied van assortiment zaken van Albert Heijn gaat kopiëren. ‘Het assortiment van Albert Heijn kun je ook in een Delhaize introduceren. Ik ben vooral benieuwd wat er met het huismerk gaat gebeuren. Kijk naar Colruyt, zij hebben bij Spar hun huismerk Everyday succesvol geïntroduceerd. Die uitwisseling zou ook tussen Albert Heijn en Delhaize kunnen plaatsvinden. Of wellicht gaan ze gemeenschappelijke merken verkopen in beide landen.’ Ook het Nederlandse aanbiedingenbeleid kan volgens Van Ossel worden doorvertaald naar de Delhaize-formule. ‘In België worden alle kortingen betaald door fabrikanten. In Nederland is de retailer vrij in wat hij doet. De fabrikant ziet, vaak tot zijn grote schrik, de kortingen pas in de folder. Verkopen met verlies mag in België echter niet. Nationale promoties zijn dus dominant. En tel daarbij op dat Colruyt altijd de laagste prijs garandeert. De vraag is dan: hoe ontspring je dat? Door producten elders te kopen die je niet bij Colruyt ziet, of onderscheidende producten te importeren. Zo kan Delhaize aan het Belgische promo-beleid ontsnappen.’

Naar Nederland voor spaarzegels

En dat Belgische consumenten, net als Nederlanders, ook goed op de prijs letten, wordt duidelijk wanneer Foodmagazine praat met een groep klanten in de Albert Heijn aan de Zeelandstraat in Antwerpen. Wat blijkt, de Albert Heijn in Hulst wordt met enige regelmaat bezocht, zelfs nu er een AH om de hoek zit. ‘Spaarzegels die in Nederland wel gelden, gelden op Belgisch grondgebied niet. Dus daar rijden we graag voor om.’ In België letten ze dus ook op de kleintjes, wellicht een reden om daar toch te blijven.

Reageer op dit artikel