artikel

Suikertaks nog lang niet in zicht

Achtergrond

Na zout en vlees is nu ook suiker in het verdomhoekje terechtgekomen. Tijdens het eerste Grote Suikerdebat
in de Haagse Sociëteit De Witte werd een lans gebroken voor de invoering van een suikertaks. Het CBL is razend. ‘De kassa van de supermarkt is geen belastingloket.’

Suikertaks nog lang niet in zicht

Het CBL is geschrokken van de  geluiden die op 6 februari tijdens het Grote Suikerdebat te horen
waren. De introductie van een suikertaks mag onder geen enkele voorwaarde ingevoerd worden, vindt de koepelorganisatie van supermarkten. Het winkel-mandje van de consument hoeft niet gebruikt
te worden om de begroting te dichten, liet woordvoerder Miranda Boer in een reactie
weten.

Tijdens het Suikerdebat – in sfeer en vorm van het Engelse lagerhuis – werd, onder leiding van Gijs Weenink van de DebatAcademie, onder meer ingegaan op de voors en tegens van een extra belasting op suikerhoudende producten. De aanwezige vertegenwoordigers uit de levensmiddelenbranche vinden het vooral symptoombestrijding en zijn van mening dat er al erg veel gebeurt om suikers terug te dringen. Zowel aan retailzijde als aan fabrikantenzijde staat suiker volop in de picture.

100%

Suikerreductie huismerkfrisdranken en – sappen

Zo maakte Jumbo enkele dagen voor het debat bekend te zijn gestart met het terugbrengen van de hoeveelheid suiker in haar huismerkfrisdranken en -sappen. De keten lanceert in 2017 minimaal 200 gezondere producten en let bij productvernieuwingen op het terugdringen van suiker, zout en verzadigde vetten.

Etikettering Superunie en Plus

Enkele dagen na het debat lieten Superunie en Plus, na kritiek van de Consumentenbond,
weten de etikettering aan te passen. Ze gaan voedingswaarden per 100 gram ‘onbereid product’ vermelden.

De voedingswaarde van een bereid product is de voedingswaarde na toevoeging van bijvoorbeeld groente, rijst en water aan de mix of saus. Daardoor bevat het product na bereiding minder suiker, vet en zout dan in de pure vorm. Daar maken retailers en fabrikanten volgens De Consumentenbond graag goede sier mee. Albert Heijn, Aldi, Lidl en Unilever blijven zich vooralsnog beperken tot de vermelding van de voedingswaarde per bereid product.

Deze toenemende aandacht voor suikers door de branche zelf maakt dat óók het CBL zich geen voorstander toont van productspecifieke belastingen. ‘De kassa van de supermarkt is geen  belastingloket. Productspecifieke belastingen lijken voornamelijk effectief voor het verhogen van de belastingopbrengsten. Vooralsnog is niet bewezen dat het belasten van producten die veel suiker bevatten, ook echt effectief is voor het stimuleren van gezondheid en duurzaamheid’, aldus Boer. ‘Daarnaast gaan dit soort belastingen vaak gepaard met hoge bestuurlijke en administratieve lasten. Laten we het winkelmandje van de consument niet gebruiken om de begroting te dichten.’

Het CBL vindt het wel essentieel dat een gezonde leefstijl voor iedereen bereikbaar is. Boer: ‘Binnen het Akkoord Verbetering Productsamenstelling zetten wij ons in voor de verbetering van de samenstelling van productgroepen en recepturen: vermindering van suiker, zout en vet. Daarnaast promoten supermarkten het maken van een gezonde keuze uit het ruime aanbod aan gezonde producten. Via hun communicatiemiddelen geven supermarkten informatie over de Schijf van Vijf en gezonde voeding.’

Toenemend aantal diabetici

Het Diabetes Fonds en de Hartstichting pleitten in Den Haag hartstochtelijk voor een extra belasting op suikerhoudende producten. Frisdranken bijvoorbeeld zouden maar liefst 20 procent in prijs moeten stijgen om de consumptie te laten dalen. Het Fonds denkt daar een punt te hebben. De WHO heeft immers onderzocht dat bij verhogen van de prijs van suikerhoudende dranken mensen er echt minder van gaan drinken.

Directeur Hanneke Dessing van het Diabetes Fonds typeert suiker in een communicatiecampagne naar het publiek als ‘verslavend’. Ook wees ze in Den Haag op het almaar toenemende aantal diabetici. Diabetes Fonds en Hartstichting stonden daarin tot voor kort niet helemaal alleen. Ook het CDA had als enige politieke partij in het oorspronkelijke verkiezingsprogramma het voorstel van een suikertaks opgenomen. Dit voorstel is teruggedraaid door de leden. De taks zal er dus voorlopig niet komen, omdat de politiek er niet warm voor loopt.

Over de stelling ‘verborgen suikers moeten zichtbaar worden’ waren de deelnemers aan het debat in Den Haag niet eensgezind. Veel aanwezigen vonden dat deze suikers wel degelijk goed zichtbaar vermeld staan op het etiket. Tjeerd de Groot (kandidaat-Kamerlid D66) beweerde echter dat de verschillende suikertermen te ingewikkeld zijn voor consumenten. Coca-Cola reageerde daarop dat duidelijke informatie op de verpakking inderdaad de aandacht verdient. Emeritus voedingshoogleraar Fred Brouns (Maastricht University) stelde aan het slot van het debat dat suiker gedemoniseerd wordt. Hij pleitte ervoor op te houden met het in zijn ogen te eenzijdig benaderen van suikers als de grote boosdoener. De focus moet op de totale voeding komen te liggen, vindt hij. Het verwijderen van suiker is volgens Brouns niet de oplossing voor het tegengaan van te veel calorieën. ‘Het gaat te veel over suiker, het is een politieke discussie geworden.’

Reageer op dit artikel