artikel

Ocado lost eindelijk de verwachtingen in

Internationaal Premium

Ocado lost eindelijk de verwachtingen in

Het management van de Britse onlinesupermarkt Ocado mocht eerder deze maand ruim €10 miljoen aan extra bonussen verdelen. Na jaren van verliezen, niet waargemaakte verwachtingen en groeiende concurrentie schoot de afgelopen maanden de beurskoers omhoog.

Het is nog maar twee jaar geleden dat de beurskoers van Ocado weer een knauw kreeg. De aankondiging van onlineretailgigant Amazon dat het met zijn Fresh-dienst actief ging worden in de Britse hoofdstad Londen was genoeg voor onrust onder beleggers. Inmiddels staan de zaken er heel anders voor. De techniek van Ocado is inmiddels aan verschillende landen verkocht, waaronder aan het Amerikaanse Kroger, en de koers van het aandeel is flink gestegen, waardoor het management van de onderneming een flinke buit kon verdelen. Daarmee lost Ocado 18 jaar na de oprichting eindelijk de verwachtingen in.

Drietal aan basis Ocado

Een drietal mannen stond kort na de millenniumwisseling aan de basis van Ocado. Jonathan Faiman, Jason Gissing en Tim Steiner. Geen mannen met een achtergrond in levensmiddelen, maar voormalige zakenbankiers bij Goldman Sachs. Het was het tijdperk van de zogenoemde dot.com-boom, waarin volop geld beschikbaar was voor online-initiatieven. In Nederland zou de boom dat jaar een hoogte- en dieptepunt bereiken met de beursgang van World Online. Faiman, Gissing en Steiner deden het iets rustiger aan. In 2001 begonnen ze voorzichtig met proefleveringen en weer een jaar later werd de dienst uitgerold. Dit gebeurde in nauwe samenwerking met upmarket-supermarktketen Waitrose, die een belangrijk deel van het assortiment leverde. Daarbij werd in eerste instantie gekozen voor het zuiden van het Verenigd Koninkrijk, de meest welvarende counties van het land. In eerste intantie werd een regio met zo’n 100.000 huishoudens bediend, maar al snel werd dit uitgebouwd naar 2,2 miljoen huishoudens. Luttele jaren later was dit aantal al uitgebouwd naar 10 miljoen en werd de grens van 50.000 bestellingen per week doorbroken.

VK liep voorop op online gebied

Eigenlijk keek op dat moment de hele wereld naar het Verenigd Koninkrijk als het aankwam op de onlineverkoop van levensmiddelen. Met Ocado, maar ook de websupermarkten van de reguliere stenen ketens als Tesco, Sainsbury’s en Asda, liep het land voorop in onlinemarktaandeel. Net als in de rest van de wereld was groei van de omzet niet zo’n probleem, maar dit op winstgevende wijze doen wel. Het duurde uiteindelijk tot 2015 voordat Ocado voor het eerst (enige tijd) zwarte cijfers zou schrijven. Op dat moment was het aandeel Ocado al jaren genoteerd aan de beurs in Londen. De onderneming profileerde zich naar consumenten toe natuurlijk als onlinesupermarkt. Investeerders moesten Ocado echter vooral gaan zien als een technologiebedrijf. Het bedrijf investeerde stevig in de ontwikkeling van een vrijwel volledig geautomatiseerd distributiecentrum dat de kosten van het verzamelen van bestellingen flink omlaag moest brengen. Ook was het een van de eerste retailers die het bestellen van boodschappen met een app op de mobiele telefoon mogelijk maakte, in 2009.

Eerste deal met Morrissons

Het grote geld voor Ocado zou uiteindelijk moeten komen uit het gebruik van de techniek door andere retailers. Een eerste deal werd in eigen land in 2013 gesloten met Morrisons. Ocado nam feitelijk de hele online operatie van de Noord-Engelse keten over. Die keten haalde daarmee in één klap de onlineachterstand op veel concurrenten in, Ocado kreeg een betere bezetting van zijn distributiecentra en de bijdrage van Morrisons hielp een aardig stuk in het winstgevend maken van de activiteiten.

Buitenlandse deal lukte niet

Een overeenkomst met een buitenlandse retailer kwam echter maar niet van de grond. Al in 2015 meldde Ocado in vergevorderde gesprekken verwikkeld te zijn met een grote Europese retailer. Echter bij iedere presentatie van cijfers, en als beursgenoteerde onderneming moest Ocado regelmatig met de billen bloot, moest het bedrijf weer melden optimistisch te zijn over een snelle overeenkomst, maar nog geen concrete ondertekende contracten te hebben. Dit veroorzaakte steeds teleurstelling bij analisten en beweging op de beurs. De grote doorbraak volgde afgelopen najaar, toen bekend werd dat het Franse Casino een volledig gautomatiseerd distributiecentrum gaat bouwen met de techniek van Ocado. Daarnaast wordt ook de e-commercetechnologie van het Britse bedrijf ingezet om de weboperatie van Casino te verbeteren. Als eerste wordt daarbij de operatie van Monoprix.fr onder handen genomen. De mededeling werd met gejuich ontvangen in de financiële wereld en de koers van Ocado schoot direct met 20 procent omhoog.

Grootste slag met Kroger

Daarmee was het eerste schaap over de dam en in de afgelopen maanden volgden er meer. Het Canadese supermarktconcern Sobeys bijvoorbeeld, bekend van formules als Sobeys, Safeway, IGA en Foodland. Daarna volgde het Zweedse ICA. Ocado gaat een vrijwel volledig gerobotiseerd distributiecentrum in Stockholm bouwen voor de onlineactiviteiten van de Zweedse marktleider. De grootste slag werd echter geslagen met de overeenkomst met het Amerikaanse Kroger, dat liefst drie van die hypermoderne distributiecentra gaat neerzetten. Kroger betaalt een maandelijkse bijdrage voor het exclusieve gebruik van de Ocado-technologie in de Verenigde Staten en nam bovendien voor €200 miljoen een belang in Ocado zelf. Daarmee lost Ocado dus inderdaad de belofte van het begin van deze eeuw in. Van een websupermarkt voor de rijken in het Verenigd Koninkrijk heeft de onderneming zich doorontwikkeld tot een technologiebedrijf dat op twee continenten hypermoderne distributiecentra aan het bouwen is voor partners die voor een continue stroom aan inkomsten gaan zorgen.

Tim Steiner

Het succes van Ocado heeft van de in 1969 geboren Tim Steiner een bekende Brit gemaakt. De ondernemer deed de middelbare school aan de Haberdashers’ Aske’s Boys’ School, waar ouders per jaar zo’n £20.000 (ruim €22.500) moeten betalen. Daarna studeerde hij economie, financiën en accountancy aan de Universiteit van Manchester. Vervolgens ging hij aan de slag als obligatiehandelaar bij Goldman Sachs. Eerst in Londen en later ook in New York en Hong Kong. 8 jaar lang werkt hij bij de zakenbank. Tijdens zijn periode in New York raakte hij geïnteresseerd in de online handel in levensmiddelen. Interessant genoeg naar aanleiding van een faillissement van een websupermarkt in de Verenigde Staten. Steiner kwam tot de conclusie dat het vooral het marktgebied in de VS was dat het lastig maakte om via internet levensmiddelen te verkopen. In het veel dichterbevolkte Verenigd Koninkrijk zag hij daar wel opties voor. Samen met zijn oude vriend Jonathan Faiman en hun mede-bankier bij Goldman Sachs Jason Gissing waagde hij in 2000 de sprong. Het drietal slikte een salarisverlaging van 90 procent en begon met het inzamelen van de eerste investering in wat Ocado moest gaan worden. Investeerders, familieleden en vrienden stapten in de plannen voor een onlinesupermarkt.

Steiner was getrouwd met Belinda, ze hebben samen vier kinderen. Zijn belangrijkste hobby’s buiten het werk zijn skiën – hij heeft een villa in een skigebied in Frankrijk – en zijn kinderen. In 2016 kwam Steiner in het nieuws door zijn scheiding van zijn echtgenote, een procedure die hem veel geld kostte. Het nieuwe geluk vond Steiner in de armen van een 27-jarig Pools model, Patrycja Pyka. Voor zijn scheiding zette Steiner dezelfde advocaat in die oud-Beatle Paul McCartney bijstond in dienst geruchtmakende scheiding enkele jaren geleden van Heather Mills. Om het contact met zijn kinderen goed te houden, betrok Steiner wel een woning om de hoek van het huis waar Belinda woont met de kinderen.

Mede dankzij de deals die Ocado de laatste tijd heeft gesloten, die de beurskoers van het bedrijf een flinke impuls hebben gegeven, kan Steiner zich komend jaar gaan opmaken voor een flinke verbetering van zijn inkomen. Volgens dagblad The Times zou hij zo’n £110 miljoen (bijna €125 miljoen) aan bonussen gaan incasseren, een record voor een bedrijf met een notering aan de beurs in Londen. Alleen al de transactie met het Amerikaanse Kroger zorgde ervoor dat de beurswaarde van Ocado met 40 procent toenam tot £5,3 miljard (€6 miljard). Daarmee staat Ocado op het punt om de beursindex FTSE 100 binnen te treden. Eind deze maand wordt de lijst van de belangrijkste aandelen op de beurs opnieuw opgesteld. De 48-jarige Steiner kan in mei volgend jaar voor £32 miljoen (€36 miljoen) aan opties verzilveren, terwijl hij wordt beloond voor zijn loyaliteit aan het bedrijf met voor £80 miljoen (ruim €90 miljoen) aan aandelen. De precieze hoogte van deze bonus is gekoppeld aan de prestaties van Ocado op de langere termijn.

Reageer op dit artikel