artikel

België: ‘Voor Jumbo is er bitter weinig plek’

Internationaal Premium

België: ‘Voor Jumbo is er bitter weinig plek’

Is er wel plaats voor Jumbo in België? Die vraag stelde Foodmagazine aan Pieter-Jan de Smet, marketeer van het Belgisch-Nederlandse RetailSonar. Een technologiebedrijf dat aan de hand van kunstmatige intelligentie kan bepalen of een retailer op een locatie wel of niet kans van slagen heeft. Uit het verhaal van De Smet wordt één ding duidelijk: de komst van Jumbo heeft immense gevolgen voor de aanwezige formules in België.

De Bussestraat in Rumst België. Vlak onder Antwerpen, ingeklemd tussen plaatsen als Kontich, Duffel en Boom. Volgens RetailSonar dé ideale plek voor Jumbo om een Belgische vestiging te openen. Een analyse van de firma voorspelt dat Jumbo hier kan rekenen op een potentiële jaaromzet van €21,8 miljoen. Belangrijke kanttekening: dit allemaal op voorwaarde dat Jumbo in België haar Nederlandse marktsterkte evenaart. De komst van een Jumbo naar Rumst zou vooral een enorme impact hebben op de dichtstbijzijnde vestigingen van

Colruyt. Zo zou de Colruyt aan de Liersesteenweg in Mechelen met de komst van de Hollanders de omzet zien dalen met €915.000 en de vestiging aan de Ooststatiestraat in Kontich met €743.000. Wie ook gaat bloeden is Albert Heijn. De winkel aan de Mechelsesteenweg in Kontich kan op jaarbasis rekenen op een verlies van €587.000, mocht Jumbo komen. Wie denkt, dat het zo’n vaart niet zal lopen, heeft het mis volgens De Smet. ‘Onze methode is 90 procent accuraat. De berekening zegt in feite hoe je winkel gaat draaien en ook wat de concurrentie gaat doen. Wijken de resultaten uiteindelijk toch duidelijk af, dan zal dat eerder liggen aan de uitbater van de winkel dan aan onze methode.’

Carrefour, Colruyt en Delhaize

De Albert Heijn in arbeiderswijk Het Kiel in Antwerpen

De Smet en RetailSonar zijn dus zeker van hun zaak. Dit bedrijf bestaat sinds 2011 in België. April 2018 is er ook een kantoor geopend in Nederland, te vinden in Amstelveen. Daar spreekt Foodmagazine De Smet. ‘We zijn een bedrijf dat een optimale locatiestrategie kan ontwerpen voor retailers. We zijn datagedreven. Wij koppelen data van de retailer aan externe data. Denk bijvoorbeeld aan socio-demografische gegevens. Is er voldoende potentieel in de buurt? Dat nemen we mee in de berekening. Uiteindelijk bundelen we alle gegevens in een onlineplatform en daarmee creëren we als het ware een Google Maps-achtige omgeving voor de klant. Dat doen we inmiddels voor onder meer Delhaize, Carrefour en Colruyt. Een model voor supermarkten optuigen is in feite gemakkelijker dan bijvoorbeeld voor een kledingwinkel, omdat consumenten nu eenmaal regelmatig van een supermarkt gebruik moeten maken.’

Lintdorpen

Door de analyses van RetailSonar komen allerlei details aan het licht. Voorbeeld: in België wordt gemiddeld €5.230 per jaar per gezin uitgegeven aan voeding, (non-)alcoholische dranken en tabak. En ook de verschillen tussen de marktsituatie in België en Nederland worden duidelijk. De supermarktketens in België tellen samen zo’n 3.547 winkels. Dat betekent volgens het technologiebedrijf dat de gemiddelde Belgische supermarkt 3.205 consumenten bedient. In Nederland zijn dat 3.951 inwoners per supermarkt.

Carrefour: hypermarkten en online

Er wordt in de Nederlandse media veel gesproken over de positie van Colruyt en Delhaize door de groei van Albert Heijn en de naderende komst van Jumbo. Maar wat gaat er gebeuren bij die andere grote speler, Carrefour? De Smet: ‘Carrefour moet zich herpositioneren. Zowel op convenience als prijs. Carrefour is bekend van zijn hypermarkten, maar dat concept is inmiddels achterhaald. Mensen gaan voor snelheid, gemak. De afstanden in deze winkels zijn veel te groot. In winkelbeleving zit een enorme groeimarkt, en daar moet Carrefour mee aan de slag. Ze moeten het anders inrichten. Daarnaast, en dat gaat ook over gemak, gaat Carrefour zich profileren met e-commerce. Dat zie je nu al gebeuren in Frankrijk, en dat waait over naar hier.’ Acties zoals 1+2 gratis, die kennen we in België helemaal niet

België kampt echter met een mobiliteitsprobleem. De meeste Belgen wonen weliswaar op slechts enkele minuten rijden van een supermarkt, toch moet 6,72 procent van de Belgische gezinnen langer dan vijf minuten in de auto zitten voor ze een winkel kunnen bezoeken. In Nederland is dat maar 4,40 procent, ook al zijn er in ons land meer inwoners per supermarkt. Dat is enerzijds het gevolg van de situatie in Wallonië, waar 11,08 procent van de gezinnen langer dan vijf minuten moet rijden. Anderzijds komt dat door de huidige ruimtelijke ordening in Vlaanderen, zo weet De Smet. ‘Bij ons hebben we veel te maken met lintbebouwing, een typisch Vlaams fenomeen. De supermarkten zijn door de structuur genoodzaakt om aan dezelfde baan een winkel te openen. We noemen dat baanwinkels. Iedereen rijdt zodoende ook dezelfde kant op, wat weer filevorming kan veroorzaken. De spreiding van de supermarkten in België is dus duidelijk slechter dan in Nederland.’

Wat ook een verschil tussen beide landen is, is de prijs. Om die reden denkt De Smet dat de komst van Jumbo een grote impact gaat hebben op het Belgische supermarktlandschap. ‘Het is bekend dat de prijzen in België hoger liggen, dus er zijn ook hogere marges. Met de komst van een prijsbreker als Jumbo komen die onder druk te staan. De komst van Jumbo gaat ten koste van gevestigde spelers, die gaan de invloed van Jumbo direct voelen. Ik verwacht dan ook dat Colruyt het hard gaat spelen. Net als de rest overigens. Kijk maar wat Albert Heijn doet. Acties zoals 1+2 gratis, die kennen we in België helemaal niet. Ik denk dat Jumbo in die strategie meegaat.’

Witte vlekken

Heel veel plek is er volgens De Smet voor Jumbo niet. Integendeel. ‘De witte vlekken zijn in België heel beperkt. Hoeveel locaties er nog zijn? Dat aantal heb ik niet exact voor ogen, maar ik denk dat je moet denken aan een aantal tientallen. Dat zijn er niet veel. Wil je dus ergens tussenkomen, dan zal dat ten koste gaan van een ander, van een gevestigde speler. Ik denk dan ook dat Jumbo, als ze vanaf het begin succesvol zijn, in zijn tweede expansiegolf winkels gaat overnemen.’ Colruyt is volgens De Smet de partij waar Jumbo naar moet kijken. ‘Jumbo kan wat betreft Colruyt de Lidl-variant hanteren. Ga er gewoon naast zitten, onderscheid je van Colruyt en ga zo de strijd aan. Maar wat ook kan, is winkels juist vestigen buiten de marktgebieden van Colruyt, die zijn er nog in Vlaanderen.’ Het gebrek aan locaties is volgens De Smet ook terug te zien in het locatiebeleid van Albert Heijn. ‘Veel winkels maken deel uit van nieuwe projecten, bijvoorbeeld de twee AH-vestigingen in voetbalstadions. Daarmee speelt Albert Heijn in op potentieel nieuwe klanten, maar tegelijkertijd zijn ze gedwongen om naar dat type locaties te kijken.’

Wallonië is voor Albert Heijn, en zeker voor Jumbo, volgens De Smet nog een brug te ver. ‘Op termijn zou het kunnen, maar de winkels zijn daar nog meer verspreid dan in Vlaanderen. Je hebt daarnaast te maken met een andere taal en totaal geen naamsbekendheid. Vanwege de naamsbekendheid zou ik als Jumbo zijnde mijn pijlen eerst richten op Belgisch-Limburg, al is het alleen maar vanwege de distributie.’

De parkeerplaats van de Albert Heijn in Brasschaat

Ook Albert Heijn heeft weer plannen voor expansie. De Smet ziet kansen voor AH, maar ook problemen. ‘Het kan, maar tegelijkertijd zie je nu al kannibalisatie bij Albert Heijn. Tussen Albert Heijn-winkels en tussen Albert Heijn en Delhaize. Er is weliswaar nog geen sprake van negatieve cijfers bij sommige winkels, maar niet iedere vestiging heeft het even makkelijk.’ Volgens De Smet heeft Albert Heijn echter nog geen duidelijke uitglijder gemaakt qua locatiebeleid. ‘Albert Heijn heeft duidelijk zijn meerwaarde bewezen in het Belgische retaillandschap. Ze hebben de klant iets nieuws gebracht. Het is een formule die is gericht op de Belgische markt, met een Nederlandse touch.’

Onderbuik

Tot slot, wat moet Jumbo volgens De Smet vooral niet doen? ‘Je vooral niet blind staren op wat de concurrentie doet. Neem geen beslissingen op basis van het Nederlandse buikgevoel. En ga vooral niet daar zitten waar nog geen supermarkten zijn. Ik denk dat Jumbo zich eerst gaat focussen op gewone supermarkten. Daarvoor is er plek in de centra van kleinere plaatsen. Uiteindelijk verwacht ik dat de komst van Jumbo ‘een beetje een prijzenoorlog’ veroorzaakt. Mocht het zo zijn dat de prijzen in België ooit op hetzelfde niveau gaan zitten als in Nederland, dan zullen veel supermarkten het zwaar krijgen en zelfs de deuren moeten sluiten. Er zouden dus wel eens minder in plaats van meer supermarkten kunnen zijn binnen twee à drie jaar.’ 

 

 

Reageer op dit artikel